Elektrolity elektrolitom nierówne. Dlaczego skład płynu ma znaczenie medyczne?

Dlaczego
organizm potrzebuje elektrolitów?

Elektrolity
to składniki mineralne rozpuszczone w płynach ustrojowych. Do
najważniejszych należą sód, potas, chlor czy magnez. Dzięki nim
komórki mogą się ze sobą komunikować, mięśnie się kurczą, a
układ nerwowy prawidłowo przekazuje impulsy.

Elektrolity
regulują także gospodarkę wodną organizmu. Pomagają utrzymać
właściwą ilość płynów w komórkach i tkankach. Wspierają
również równowagę kwasowo-zasadową, czyli stabilne środowisko
niezbędne do prawidłowej pracy enzymów i narządów.

Każdego
dnia tracimy elektrolity wraz z potem, moczem i kałem. W normalnych
warunkach dieta i picie wody pozwalają szybko wyrównać te straty.
Problem pojawia się wtedy, gdy organizm zaczyna tracić wodę bardzo
szybko, np. podczas wymiotów lub biegunki.

Jelita
nie mają wtedy czasu na prawidłowe wchłanianie wody i składników
mineralnych. W krótkim czasie może dojść do odwodnienia. W takiej
sytuacji samo picie wody nie zawsze wystarcza. Organizm potrzebuje
także odpowiedniej ilości elektrolitów.

Czy każdy napój z elektrolitami działa tak samo?

Wiele
osób w czasie odwodnienia sięga po napoje izotoniczne albo domowe
mieszanki z solą i cukrem. Takie rozwiązania mogą częściowo
uzupełnić płyny, ale nie zawsze sprawdzają się podczas choroby.

Napoje
sportowe powstały z myślą o osobach aktywnych fizycznie. Mają
pomóc uzupełnić płyny po intensywnym wysiłku. Ich skład nie
zawsze odpowiada potrzebom organizmu podczas infekcji przewodu
pokarmowego.

W
takich napojach często znajduje się stosunkowo dużo cukru, a mniej
sodu niż w preparatach medycznych. Tymczasem przy biegunce liczy się
nie tylko obecność elektrolitów, ale także ich odpowiednie
proporcje.

Zbyt
duża ilość cukru w napoju może nawet pogorszyć sytuację. W
jelicie zwiększa się wtedy ilość wody, co może nasilać
biegunkę. Dlatego naukowcy opracowali specjalne płyny nawadniające
o ściśle określonym składzie.

Dlaczego proporcje elektrolitów mają znaczenie?

Jednym
z ważnych pojęć w nawadnianiu jest osmolarność. To stężenie
cząsteczek w roztworze. Od niego zależy, jak skutecznie woda
przechodzi z jelita do organizmu.

Jelito
najlepiej wchłania wodę wtedy, gdy znajdują się w niej
odpowiednie proporcje sodu i glukozy. Te dwie substancje uruchamiają
specjalny mechanizm transportu płynów w komórkach jelita.

Na
tej zasadzie powstały doustne płyny nawadniające, czyli ORS (ang. Oral Rehydration Solution). Stosuje się je w przypadku
odwodnienia związanego z biegunką lub wymiotami. Ich skład został
opracowany tak, aby szybko przywracać równowagę
wodno-elektrolitową.

Nawodnienie to nie wszystko – co jeszcze pomaga jelitom
wrócić do równowagi?

Podczas
biegunki organizm traci wodę i elektrolity, ale problem dotyczy
także samego jelita. Często dochodzi do kontaktu z toksynami,
bakteriami lub wirusami, które podrażniają błonę śluzową
przewodu pokarmowego.

Dlatego
postępowanie powinno obejmować dwa elementy: uzupełnianie płynów
oraz wsparcie pracy jelit. W tym celu stosuje się między innymi
substancje adsorpcyjne, takie jak diosmektyt. Ich działanie polega
na wiązaniu toksyn, bakterii i wirusów w jelicie, a następnie
usuwaniu ich z organizmu wraz ze stolcem. Diosmektyt to naturalna
glinka, która wchodzi w skład preparatu Smecta.

W
czasie choroby warto też zadbać o lekkostrawną dietę i
odpoczynek. Jeśli tego nie zrobimy, po ustąpieniu objawów mogą
pojawić się nowe problemy trawienne, na przykład zaparcia. Zamiast
szukać informacji,co
jeść na zatwardzenie, lepiej zadbać o przywrócenie
regularnej pracy jelit i wrócić do standardowego odżywiania.

Artykuł
nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie
objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę
i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł
zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego